Nature.is

Suðurgata grænkar

Suðurgata verður einstefnugata fyrir akandi umferð til suðurs frá Kirkjugarðsstíg að Skothúsvegi en tvístefnugata fyrir hjólandi umferð. Þetta var samþykkti í umhverfis- og samgönguráði í vikunni. „Við vonum að þessi breyting bæti aðstæður fyrir gangandi, hjólandi og almenningssamgöngur,“ segir Karl Sigurðsson formaður ráðsins og að einnig muni um leið draga úr umferðarhraða og hávaða.

Umhverfis- og samgöngusviði var falið að útfæra tillöguna með þeim orðum að hefta ekki gangandi umferð. Hjólandi umferð mun fara af gangstéttum yfir á götuna og veita gangandi um leið betra rými. Gatan er þröng um þessar mundir og vandasöm fyrir strætisvagna. Akstur stórra bifreiða er nú þegar bönnuð til norðurs. 30 km hámarkshraði er á þessum kafla Suðurgötunnar.

Samþykktin er liður í því að jafna aðstæður milli ferðavenja í Reykjavík og auðga borgina með fjölbreyttum samgöngum og mannlífi.

Evaluation

Atli spyr að túnstærð - Atli IX

38.

Atili: Síðan eg fór út vistinni frá þér, bóndi, í vor hefi eg húsað bæ fyrir mig á Konungastöðum, að ráði þínu. Segðu mér nú hvað þér lísti hvað mikið tún eg skal taka fyrir mig að hegna? Hvað það kann fóðra eftir stærðinni?

Bóndi: Það er gagnlegast hverjum manni að láta sér nægja það sem nóg er og viljir þú svo þá skal eg segja þér mína meining. Það er gamalt búmannalag hér á landi að hálfur annar eyrisvöllur gefi af sér kýrfóður. Er hann þá vel ræktaður og þó ekki í besta lagi. Nú er eyrisvöllur 30 faðmar á hvern jaðar af fjórum 1).
Þá er þessi gamli kýrfóðursvöllur 150 faðmar ummáls, það er 37 ½ faðmur á hvern veg en 1350 kvaðratfaðmar. Þegar þú leggur nú þessa kýrfóðurvelli 8 saman sýnist mér þú hafir nóg tún, það eru 12 eyrisvellir (og þeim mun meira sem húsabær þinn tekur skák af túninu). Verður þá allt þitt tún ummáls 420 faðmar. Þetta tún slær þú einn upp og hirðir með konu þinni á mánuði. Þá hefur þú síður að óttast óþerra fyrst snemma er slegið. Þá hefur þú betra hey og kjarnameira en þó jafnmikið væri að stærra túni óræktuðu. Því það er víst að því betur sem á er borið, þess meiri kraftur er í grasinu. Um þetta litla tún er hægara að girða og halda garði við, eins að teðja, hreinsa, slá, raka og hirða, og þá færðu heldur nógan áburð á það.
1) Stærð sú tekin fram í Búalögum og er talin verkmanni hæfileg til dagsláttu.

39.

Atli: Það þyki mér ólíklegt að eg fái nóg hey fyrir 8 kýr af ekki stærra túni.

Bóndi: Þó þér finnist það ólíklegt þá er það ei síður sannleikur. Til merkis þar upp á vil eg segja þér: 26 almennilega heyhesta ætla eg fyrir kú, hvern heyhest 3 vættir eða 15 lpd. að vigt. Einn eyrisvöllur er 120 faðmar ummáls, í honum hefur þú 30 skákir ferkantaðar, 5 faðma á hvern jaðar. Af þvílíkri skák hefi eg fengið, þar sem best er í túni, 3 vættir af vel þurri töðu. Væri allt túnið svo vel ræktað þá fengi maður meira en kýrfóður af eyrisvelli og af þeim gamla kýrfóðurvelli 45 heyhesta, þar er lítið minna en 2 kýrfóður.

C.G. Boje, í hans Förfarna lanthushållaren (kap. 1), skrifar að tunnuland, sem hann reiknar 14.000 kvaðratálnir, velræktað kunni að gefa sér 6-8 til 10 hlöss hey, hvert hlass reiknað til 9 vætta þunga eða 45 lpd. Þetta hans tunnuland í Svíaríki er nokkuð minna en vor eyrisvöllur og kemur það vel saman við þennan minn reikning. Það tekur þó langt þessu fram, sem Essendorp skrifar um Liersókn 1) í Akurhússstifti í Noregi, að þar gefi 1 tunnuland útplantað með netlu 18 hlöss á ári og hefi eg það reynt að hana má hér planta ei síður en í Liersókn. Hún þolir vorn kulda vel því hún er hér innlend hjá oss, þarf lítin áburð en djúpa jörð.
1) Jens Essendorp: Physisk oeconomisk beskrivelse over Lier Præstegjæld. 1761. Dönsk málvenja breytti –dorp (= þorp) í –drop. En B.H. hefur fest sig við eldra eða germanskara nafnform Essendorp.

Evaluation

Náttúruskólinn fær 100 stokka af Náttúruspilum að gjöf

Á dögunum afhentu forsvarsmenn Náttúran.is Helenu Óladóttur verkefnisstjóra Náttúruskóla Reykjavíkur eitthundrað stokka af Náttúruspilunum að gjöf til notkunar í tengslum við starfsemi Náttúruskóla Reykjavíkur en spilin hafa notið sívaxandi vinsælda sem kennslutæki í umhverfisfræðslu í skólum landsins.

Í fyrra var öllum grunn- og framhaldsskólum landsins sendur stokkur að gjöf en það var Mennta- og menningarmálaráðuneytið sem gerði það átak mögulegt með styrkframlagi. Sjá Náttúruspilin - 52 góð ráð fyrir þig og umhverfið hér á Náttúrumarkaðinum.

Spilin eru hönnuð af Guðrúnu Tryggvadóttur og Signýju Kolbeinsdóttur og fræðsluefnið allt unnið af starfsfólki Náttúran.is og samstarfsfólki á hinum ýmsu sviðum. Náttúruspilin eru Svansmerkt framleiðsla, prentuð hjá GuðjónÓ vistænni prentsmiðju.

Fyrir þá sem áhuga hafa á að setja spilin inn á heimasíður sínar er velkomið að gera það án endurgjalds. Hafið samband ef eitthvað skildi vefjast fyrir ykkur með innsetningu á netspilunum. Sjá nánar um Náttúruspilin á netinu.

Evaluation

Samarendra Das á umræðufundi um áliðnaðinn í HÍ

EDDA-öndvegissetur og Stofnun Sæmundar fróða við Háskóla Íslands bjóða til umræðufundar um áhrif áliðnaðarins á samfélög og efnahagslíf, föstudaginn 3. september, kl. 14.00-15.30, stofu 104, Háskólatorgi.

Samarendra Das er annar höfunda bókarinnar Out of This Earth: East India Adivasis and the Aluminium Cartel, sem hefur verið kölluð svartbók áliðnaðarins. Skoðun höfunda er sú að álfyrirtækin séu keyrð áfram af alþjóðlegum auð- og einokunarhringjum sem samanstanda af námufyrirtækjum, fjárfestingarbönkum, ríkisstjórnum, málmkaupmönnum og vopnaframleiðendum. Einnig lýsa þeir hvernig álframleiðslufyrirtækin arðræna samfélög og steypa þeim í vítahring skulda. Samarendra Das mun hefja fundinn með því að gera grein fyrir helstu niðurstöðum bókarinnar.

Í ljósi rannsókna Das er vert að spyrja hvort það sé samband milli bágs ástand efnahagslífs hér á landi og byggingu virkjana og álvera eða hvort bygging fleiri álvera sé sú lyftistöng sem íslenskt efnahagslíf þurfi á að halda. Jón Þór Sturluson, dósent við Viðskiptadeild Háskólans í Reykjavík, mun bregðast við sjónarmiðum Das og hefja umræður um þau.

Sjá: www.edda.hi.is.

Myndin er tekin af Samarendra Das á fyrirlestri hans í ReykjavíkurAkademíunni á dögunum. Ljósmynd: Guðrún Tryggvadóttir.

Evaluation

Energy Use - Guidelines

There are several energy labels in the world today and the best known one is probably “Energy Star”, an energy label designed and supervised by the EPA (Environmental Protection Agency) in America and the U.S. Ministry of Energy. As can be expected most energy labels concern electrical appliances. In general it can be said that only a small part of the energy that enters Earth’s atmosphere is being used to satisfy the needs of mankind and that therefore there is no energy crisis. However the problem is that we have not yet learned how to harness the energy in an ecological and efficient manner. Therefore we are still using fossil fuels and coal for electricity production, space heating and transport.

Fortunately, Icelanders have not been forced to use fossil fuels for space heating or electrical production except in a very few cases. Nevertheless the release of greenhouse gasses is similar in Iceland as in other European countries, and energy use per capita is one of the highest in Europe. This situation is mainly caused by a large fishing fleet and energy-intensive industry. Even though electricity in Iceland comes mainly from hydropower, this fact does not mean that we can just use energy as we please. In the first place energy is expensive and in the second place hydropower has a certain negative environmental impact. In fact if Icelanders were to save energy and use existing hydropower more effectively they could export more than they do. All energy-intensive industry is an indirect export of electricity and electricity is a local resource that can replace fossil fuels such as gasoline and oil. If I Icelanders were to reduce their energy use then it would be possible to use what was saved for hydrogen production which hopefully would replace gasoline and oil for transport within a few years. This is only a simple example showing that everything is connected; energy saving in the home or in the workplace saves not only money but also can benefit the environment.

Energy Use

The simplest way to buy the most efficient appliances is to check their energy use. Energy use is usually measured in watts, (W), kilowatts (kW), kilowatt-hours (kWst) or amount of fuel used.

The relation between W, kW and kWst

The energy use of electric appliances is usually measured in W, for instance a 60 watt light bulb. One kilowatt is 1000 W. It is therefore possible to write 60 W also as 0,06 kW. One kWhour corresponds to one kW used or produced in one hour. A 60W lightbulb shining for 16 hours and 40 minutes uses one kWhour of electricity.

Energy Efficiency

Energy efficiency very rarely reaches 100%. Most of the energy in a 60W lightbulb is used to generate heat instead of light. It is possible to obtain a similar amount of lighting from an energy saving lightbulb which is only about 11W. A Kilowatthour (kWh) is the same as  watts x  the number of hours /1000. The  number of hours in one year is 8760 (36524). A 40 watt lightbulb which glows for one year, therefore, requires about 350 kWh  and costs about 3000 IKR. To have several lightbulbs glowing for no reason can be costly.

Energy Use

Energy use can be described and represented in several different ways. For electric appliances and lightbulbs it is most usual to describe energy use in watts.  For cars,   energy use is usually described as fuel use, that is, fuel use per 100 km. With the arrival of new fuels it is also possible to represent fuel use indirectly by listing the amount of carbon dioxide released per driven km. A car using 10 litres per 100 km for instance releases 230 gr. of carbon dioxide per driven km. When considering various electrical or fuel driven appliances the energy use is described in watts (W) or fuel use per hour.   
Energy losses of some construction materials, like windowpanes, are measured with a heat release constant, sometimes called the cooling constant. The cooling constant is measured as watts per square meter (W/m2°C) and is used to measure the energy  emitted through each square meter of windowpane. The lower the cooling constant,  the lower the energy release is through the window in question or  insulated  material. In Iceland all residential housing or other housing where people dwell shall for instance have  insulation glass with a cooling constant lower than 2,0  W/m2.

Evaluation